#TechNews

Otonom sürüş · QNX

Otonom sürüş seviyeleri ve ASIL D: Aynı şeyi göstermezler.

TARGET TechNews · Güncellendi

SAE J3016 seviyeleri, sürüş görevini kimin gerçekleştirdiğini sınıflandırır. ASIL D ise fonksiyonel emniyet bağlamındaki bir bütünlük seviyesidir. Bir QNX yazılım bileşeninin sertifikası ile bütün aracın emniyet değerlendirmesi ve tip onayı farklı kapsamlardır.

5 dk. okuma #TechNews analizi

Üç soru
Seviye Sürüşü kim gerçekleştiriyor?
Kanıt Hangi çıktılara göre?
Onay Nerelerde geçerli?

Ayrım

Seviye ve sertifikasyon başka şeylerdir

SAE J3016, sürüş görevinin sürücüyle sistem arasında nasıl paylaşıldığını sınıflandırır. Seviye, tüm araca değil, belirli bir özellik ve çalışma koşullarına aittir.

Sertifikasyonda bağımsız bir kuruluş, belirlenen gerekliliklerin karşılandığını doğrular. ISO sertifika vermez. Tip onayıysa aracın trafiğe çıkması için gereken resmî süreçtir.

01 / Sürüş görevi

Seviye ne söylüyor?

Sürücüyle sistemin görev paylaşımını gösterir; güvenlik puanı veya yol izni vermez.

02 / Kanıt ve onay

Sertifikasyon neyi doğrular?

Ürün ve sürümün, hangi kapsamda ve kim tarafından değerlendirildiğini.

SAE J3016

Daha yüksek seviye, daha yüksek güvenlik demek değildir

Seviye 0–2’de yolu izlemek sürücünün görevidir. Seviye 3’te sistem belirli koşullarda sürer ve gerekirse müdahale ister. Seviye 4 tanımlı koşullarda sürücüsüz çalışabilir; Seviye 5 tam otomasyondur.

L0Sürücü sürerOtomasyon yok
L1Direksiyon veya hızSürücü izler
L2Direksiyon ve hızSürücü sorumlu
L3Koşullu sürüşMüdahale isteyebilir
L4Tanımlı koşullardaSürücüsüz olabilir
L5Tüm koşullarTam otomasyon

Bu ölçek güvenlik sıralaması değil; sürüş görevinin kimde olduğunu gösterir.
Üç standart · üç risk

Birlikte kullanılabilirler; çünkü farklı risklere bakarlar.

ISO 26262:2018 Bir parça arızalanırsa ne olur?

Donanım veya yazılım arızalarından doğan fonksiyonel emniyet risklerine bakar.

ISO 21448:2022 Arıza olmadan sistem yetersiz kalırsa?

Arıza olmasa bile algılama ve karar sınırlarından doğabilecek risklere odaklanır.

ISO/SAE 21434:2021 Siber risk nasıl yönetilir?

Siber tehditlerin ürün yaşam döngüsü boyunca nasıl yönetileceğini ele alır.

QNX bu işin neresinde?

QNX, otonom sürüş için emniyet odaklı altyapı sağlar

QNX sürüş algoritması değildir. ADAS ve otonom sürüş uygulamalarına gerçek zamanlı, öngörülebilir ve yalıtılmış bir çalışma ortamı sağlar.

ASIL D

QNX OS for Safety 8.0, TÜV Rheinland tarafından ISO 26262 ASIL D kapsamında sertifikalıdır.

Bu sertifika nihai aracı kapsamaz. Üreticinin sistemi kendi mimarisi ve kullanım koşullarında ayrıca doğrulaması gerekir.

Uygulamadan donanıma QNX, karar algoritmalarıyla donanım arasındaki emniyet odaklı yazılım katmanıdır.
01 / VeriKamera · Radar · LiDAR · Konum
02 / UygulamaADAS · Otonom sürüş · Araç kontrolü
03 / QNX temeliQNX OS for Safety 8.0 · QNX Hypervisor for Safety 8.0
04 / DonanımMerkezi işlemci · SoC · Araç ağı

Seviye 2, 3 ve 4’te kim izler, kim müdahale eder?

Aynı araçta farklı seviyelerde sürüş destek özellikleri bulunabilir. Bu nedenle seviyeyi marka veya bütün araç için tek bir etiket olarak okumak yerine, etkin olan özelliği ve çalışma koşullarını belirlemek gerekir. Aşağıdaki özet, SAE’nin resmi seviye açıklamasına dayanır; emniyet puanı vermez.

Etkin sürüş özelliğinin görev paylaşımı
Seviye Sürüş ve izleme Kullanıcının rolü
Seviye 2 Özellik direksiyon ve hız kontrolünü birlikte destekleyebilir. Sürücü yolu ve desteği sürekli denetler; gerektiğinde sürüşe müdahale eder.
Seviye 3 Sistem, tanımlı çalışma koşullarında sürüş görevini yürütür. Kullanıcının sistemin müdahale isteğini karşılamaya hazır olması gerekir.
Seviye 4 Sistem, tanımlı çalışma alanında sürüşü ve gerektiğinde emniyetli duruma geçişi yönetir. Bu çalışma alanı içinde kullanıcıdan sürüşü devralması beklenmez.

Tanımlı çalışma alanı, yani ODD, “her yol ve her hava koşulu” anlamına gelmez. Operasyon sınırları ile bu sınırlara yaklaşırken sistemin davranışı birlikte değerlendirilmelidir.

Sertifikalı yazılımı sisteme entegre ederken ne incelenir?

QNX OS for Safety’nin bir emniyet bileşeni olarak kullanılması, uygulamanın bütün gereksinimlerini kendiliğinden doğrulamaz. Üretici, ürünü SEooC yaklaşımıyla açıklarken entegrasyonda Safety ve Security Manual gibi teslim edilen belgelerin dikkate alınmasını ister. Sertifika kapsamı kadar, bileşenin hangi varsayımlarla kullanılacağı da önemlidir.

  • Seçilen ürün/sürüm ile hedef işlemci, BSP ve araç zincirinin eşleşmesi.
  • Emniyet ve siber güvenlik kılavuzlarındaki entegrasyon koşulları.
  • İş yükü zamanlaması, kaynak paylaşımı ve hata durumundaki beklenen davranış.
  • Uygulama gereksinimlerinin testlere ve sistem düzeyindeki emniyet kanıtına izlenebilirliği.

Bu liste bir sertifikasyon prosedürünün yerine geçmez; QNX OS for Safety belgeleri üzerinden teknik değerlendirmeyi hazırlamak içindir.

OS for Safety ile Hypervisor for Safety arasındaki fark nedir?

OS for Safety, uygulamaların çalıştığı emniyet odaklı gerçek zamanlı işletim sistemi temelidir. Hypervisor for Safety ise bir sistemde farklı konuk işletim sistemleri ve kritiklik seviyeleri için sanallaştırma ve ayrıştırma katmanı ekler. Birden fazla iş yükünü aynı SoC’ye taşımak, kaynak ve arayüz sınırlarını tasarlama ihtiyacını ortadan kaldırmaz.

Standart ve Safety hypervisor varyantlarını ayırarak hedef donanım ve konuk desteğini doğrulayın. Ürün kapsamı için TARGET QNX sayfasına; daha geniş mimari bağlam için SDV, zonal mimari ve OTA yazısına geçebilirsiniz.

Kamuya açık karşılaştırma

Puanlar neden farklı?

Euro NCAP, dokuz sistemi sürüş desteği yeterliliği ve kritik durumda güvenlik desteği açısından değerlendirdi.

Euro NCAP 2025 Sürüş Desteği sonuçları

4 Haziran 2025, dokuz sistem, iki ölçüt; 100 üzerinden.

Sürüş desteği yeterliliği Kritik durumda güvenlik desteği

D Segment Premium Elektrikli SUVÇok iyi
%85%92

D Segment Elektrikli SUVÇok iyi
%83%89

B Segment Elektrikli SUVÇok iyi
%74%88

B Segment Elektrikli HatchbackÇok iyi
%73%92

E Segment Premium Elektrikli SUVİyi
%71%71

E Segment Üç Sıralıİyi
%62%79

B Segment Premium Elektrikli SUVOrta
%62%72

B Segment Hibrit SUVOrta
%65%62

E Segment Elektrikli SedanOrta
%30%94

Araç sınıfları sadeleştirildi. Her satır tek bir sistemi gösteriyor; sonuçlar pazar ortalaması, sertifika veya otonom sürüş seviyesi değildir. Kaynak: Euro NCAP, Assisted Driving değerlendirmesi, 4 Haziran 2025
30 km/sa

AB’de otomatik vale park için azami hız. Bu uygulamadaki küçük seri sınırı 2026’da kaldırıldı.

5 temel gereklilik

UNECE 2026: güvenlik yönetimi, güvenilir test, emniyet kanıtı, kullanım sonrası izleme ve veri kaydı.